Wylosuj kartę · Czym jest tarot? · Arkana Wielkie
Śmierć
ŚMIERĆ · XIII
Śmierć to karta XIII Arkanów Wielkich. Szkielet z czarnym sztandarem jedzie na białym koniu; przed nim leży powalony król, a ludzie wychodzą mu na spotkanie. W oddali między dwiema wieżami wschodzi słońce. Nazwa brzmi groźnie, ale karta nie oznacza dosłownej śmierci. W pozycji prostej oznacza koniec, zamknięcie i przemianę; w odwróconej opór wobec zmiany i przeciąganie spraw.
Nazwa i numer
| Polski | Śmierć |
|---|---|
| Angielski | Death |
| Dawna nazwa włoska | La Morte (śmierć) |
| Dawna nazwa francuska | W Tarocie marsylskim bez nazwy; nazywana „bezimiennym arkanem” (L'Arcane sans nom) |
| Numer | 13 (XIII) |
Znaczenie w pozycji prostej
Słowa kluczowe: koniec, zamknięcie, przemiana, odnowa, odpuszczenie
To, co Wisielec zatrzymał i puścił, teraz wyraźnie dobiega końca, jak opadająca kurtyna. Śmierć jest właśnie taką kartą zamknięcia.
Śmierć w pozycji prostej oznacza koniec pewnego rozdziału: pracy, mieszkania, związku, sposobu myślenia. Ten koniec może być smutny, ale bez końców nic nowego nie może się zacząć. Jak słońce wschodzące w głębi obrazu, koniec przygotowuje nowy początek. Czyta się ją jako czas, by puścić stare i narodzić się na nowo.
Znaczenie w pozycji odwróconej
Słowa kluczowe: opór wobec zmiany, przeciąganie, zastój, uporczywe przywiązanie
W pozycji odwróconej Śmierć czyta się jako coś, co powinno się skończyć, a się nie kończy.
Ze strachu lub przywiązania nie potrafisz puścić związku czy nawyku, o którym wiesz, że nie może trwać dalej. Sprawy ciągną się bez zamknięcia. Ze strachu przed zmianą trzymasz nowy początek na dystans. Niektórzy czytają ją odwrotnie: długi zastój wreszcie się kończy i zaczyna się powrót do sił.
Co przedstawia obraz
- Szkielet na białym koniu: śmierć przychodzi do każdego, bez względu na pozycję.
- Biała róża na czarnym sztandarze: w talii Rider–Waite–Smith pięciopłatkowa biała róża, która ma być znakiem czystości i odrodzenia po śmierci.
- Powalony król i ludzie, którzy wychodzą na spotkanie: król upadł, duchowny składa ręce, dziecko patrzy prosto w górę; odczytuje się to jako różne sposoby stawiania czoła końcowi.
- Słońce wschodzące między dwiema wieżami: nowy poranek, który przychodzi po końcu.
Historia
Śmierć należy do kart najwcześniejszego tarota.
W XV-wiecznej włoskiej talii Visconti–Sforza to szkielet z łukiem i strzałami. U schyłku średniowiecza, gdy dżuma powracała raz po raz, często malowano „taniec śmierci”: król i żebrak są wobec śmierci równi.
W XVII- i XVIII-wiecznym Tarocie marsylskim szkielet wymachuje wielką kosą, a na ziemi leżą rozrzucone odcięte głowy, dłonie i stopy. Tylko na tej karcie w miejscu na nazwę nic nie jest napisane, widnieje jedynie numer 13. Dlatego we Francji nazywa się ją „bezimiennym arkanem”.
Talia Rider–Waite–Smith przerysowała szkielet z kosą na jeźdźca posuwającego się naprzód ze sztandarem i dodała w tle wschodzące słońce. Gdy książki o wróżeniu tłumaczą, że „Śmierć to karta przemiany”, wynika to z tego obrazu i z ezoterycznych interpretacji od XIX wieku.
Odpowiedniki
| Litera hebrajska | Astrologia / żywioł |
|---|---|
| Nun (נ) | Skorpion |
Poprzednia i następna karta
- Poprzednia: 12 Wisielec
- Następna: 14 Umiarkowanie
- Arkana Wielkie