Kwenye mpaka ambapo maji yalikuwa yakikutana na ufuo mkavu, jozi ya mitungi imepumzika, ndani yake kukiwa kutupu, midomo yake ikiwa bado wazi kuelekea angani. Nyota zilizo juu zimebaki, za mbali na zisizobadilika, lakini kidimbwi kilicho chini kinapungua, ardhi inayokizunguka ikiwa na alama za mawe membamba na bapa. Hewa ni nyepesi na nyasi zimerudi nyuma. Kimya kinashika ukingo, na ardhi inatunza kumbukumbu ya kijito kilichositisha hapa – tabaka lake la mwisho, jembamba, likikaukia ndani ya udongo.
Si mbali na bwawa kama hilo, katika nyanda za juu au mikunjo ya vilima vya zamani, kuna makazi ya wachimba mawe, kazi yao ikiwa imeandikwa katika vibao vyenye mistari vilivyopangwa kando ya barabara. Mawe haya yamepasuliwa kutoka matabaka ya kina ya ardhi, yakabebwa kujenga meko na vizingiti, kuimarisha sakafu iliyo chini ya miguu na paa lililo juu ya mapumziko. Nyuso zake hushika mwanga wa mchana au ukungu wa jioni, na chini ya anga fulani, huonekana kukinywa kimya, wakikihifadhi kwa ajili ya saa za polepole. Kupitisha kidole kwenye ukingo wa mojawapo ya mawe haya yaliyopasuliwa ni kukumbuka kusubiri, ustahimilivu, na subira inayoiunda ardhi ghafi kuwa makazi.
Zamani wasafiri walivuka milima ambako mawe haya yalitawanyika, wakifuata migongo ya milima katika mapambazuko marefu na ya baridi. Walisikia upepo ukivuta juu ya mbuga na vilima vitupu, wakaona hali ya hewa ikikusanyika – mawingu yakishuka chini, hewa ikiwa tulivu mno hata kondoo na nyasi zilizopindwa na upepo zilionekana kushika pumzi. Katika maeneo wazi, ukungu ungeweza kutua, ukifunika kila kitu kwa vumbi hafifu na jembamba. Wale walioijua njia wangetazamia utulivu fulani, wa aina iliyoashiria si hatari, bali kituo: dunia ikijikusanya kabla ya tukio lijalo, ardhi yenyewe ikishika kumbukumbu ya mvua na usiku angavu.
Katika miji ya zamani, mapaa yaliyotengenezwa kwa jiwe hilo hilo gumu huteremka pamoja dhidi ya hali ya hewa. Nyuso zake huelekeza mvua, kingo zake hukinga mbale za paa. Vibanda hufumana pamoja chini ya vifuniko hivi imara, meko zao zikiwaka katika machweo. Kando ya meko, birika la zamani huwekwa, pande zake zikiwa zimefifishwa na wakati na matumizi ya kimya. Mikono inayolitunza husonga polepole, kwa uangalifu ili isimwage, kila mwendo ukiwa somo la jinsi ya kustahimili msimu wa ukame au wa kusita. Juu ya rafu ya meko, jiwe bapa lililochongwa majina husimama kama shahidi wa vizazi vilivyobeba maji, vilivyojua kutoa na kunyang'anywa pia.
Hata mjini, mawe haya yaliyochimbwa huacha alama yake: ngazi zilizolainishwa na viatu visivyohesabika, mabenchi katika uwanja wa umma, vizingiti vya madirisha ya maktaba za zamani. Husimama, imara, iwe siku inaleta manyunyu au vumbi, iwe uwanja umejaa watu au ni mtupu. Uwepo wake si wa kujionyesha, ni wa kudumu, ukishika kumbukumbu ya hali zote za hewa zilizopita juu yake. Usiku unapokuwa angavu, na mji ukatulia, mawe huonekana kukusanya mmeto wa mbali wa nyota zilizo juu, yakirudia subira yao.
Leo, mtu anaweza kufagia vumbi kutoka kizingiti chake, akiiacha mikono ikumbuke kazi ya polepole na rahisi ya waliotangulia. Anaweza kuleta ndani kibamba cha jiwe ili kushikilia karatasi au kuweka kikombe, au kuweka birika jikoni na kusubiri maji yapate joto. Akisimama kando ya benchi la jiwe au paa tulivu, kuna nafasi ya kukumbuka kimya kilicho ukingoni mwa kidimbwi, na subira inayohitajika maji yanaporudi nyuma.
Rangi ya bahati ya leo ni kijivu cha jiwe hafifu.
Lucky Color: LightSlateGray — #778899Stahimili kituo; nyota daima ziko juu.
Kumbukumbu ya jiwe ni ya kimya na ndefu.